28.12.2009

Yazsız sene - 1816



Bu aralar mevsimler değişti. Yazlar yaz, kışlar kış gibi değil. Küresel ısınma bütün mevsimlerin dengesini bozuyor. Modern tarihte böyle bir dönem daha önce yaşanmış mı merak ettim.

Kayıtlara geçen en ciddi mevsim düzensizliği 1816'da yaşanmış. 1815'te Endonezya'nın Sumbawa Adası'ndaki Tambora Volkanı, patlama sonrası oluşan Tsunamilerle birlikte yaklaşık 100.000 kişiyi öldürdü. Bu insanlığın son on bin yılda gördüğü en görkemli patlamaydı. İnsanın kendi eliyle yarattığı patlamaların en büyüğü olan Hiroşima'nın tam 60.000 kat büyüklüğündeydi.

Patlamayla atmosfere püsküren toz, kül ve kum dumanı güneş ışınlarını bloke ederek Dünya'nın soğumasına neden oldu. Küresel sıcaklık yaklaşık 1 santigrat derece düştü. Çok ciddiye alınacak bir rakkam gibi gözükmemekle birlikte Dünya'nın termostatı çoğumuz düşündüğünden daha hassas. Patlamayı takip eden yıl sabah donları Haziran'a kadar devam etti ve ekilen tohumların çoğu yeşermedi. Kuzey Yarımküre'nin çoğunda kıtlıklar yaşandı. İngiltere, Fransa ve İsviçre'de çıkan isyanlarda insanlar tahıl depolarını yağmaladı. Sadece Kıta Avrupa'sında yaklaşık 200.000 kişi öldü.

Yukarıdaki tabloda aynı dönemde J.M.W. Turner tarafından yapılmış. Atmosferdeki yoğun toz nedeniyle gün batımları tablodaki sarı tonlarda yaşanıyordu.

Hiç yorum yok: